|
Op 2 jaar 1,76 miljard EUR minder papierwerk
De resultaten van de recentste studie van het Planbureau over de administratieve lasten in 2008 zijn goed. Volgens deze nieuwste studie zijn de administratieve lasten voor ondernemingen verminderd van 2,44% van het BBP in 2006 tot 1,72% van het BBP in 2008, een vermindering met bijna 30%.
Wanneer we de administratieve lasten voor ondernemingen vergelijken tussen 2002, toen deze nog 3,43% van het BBP bedroegen en 2008, wanneer de administratieve lasten nog slechts 1,72% van het BBP bedroegen, komen we tot een vermindering met bijna 50%.
Situering tweejaarlijkse enquête door Planbureau in opdracht van de DAV
Sinds 2000 voert de Dienst voor Administratieve Vereenvoudiging (DAV) een tweejaarlijkse enquête uit bij ondernemingen en zelfstandigen. Deze enquête evalueert de administratieve lasten die wegen op de Belgische ondernemingen en zelfstandigen. Tweejaarlijks wordt aan een representatief aantal ondernemingen en zelfstandigen een vragenlijst gestuurd over administratieve formaliteiten en procedures in drie belangrijke wetgevingsdomeinen: fiscaliteit, milieu en tewerkstelling. De vragenlijst m.b.t. de tewerkstelling werd enkel toegezonden naar de ondernemingen.
Ingevolge het feit dat de methode en de vragen m.b.t. voormelde beleidsdomeinen steeds dezelfde zijn, laat dit toe om vergelijkbare resultaten te bekomen die ons in staat stellen een evolutie te schetsen van de administratieve lasten vanaf het jaar 2000 tot nu.
Antwoordpercentage
De enquête liep dit jaar over de periode van 1 juni 2009 tot 7 september 2009.
De vragenlijsten met betrekking tot de administratieve lasten over het jaar 2008 werden toegezonden aan 3.156 ondernemingen en 4.453 zelfstandigen, actief in België. In totaal werden dus 7.609 vragenlijsten verzonden, waarvan 1.100 vragenlijsten ingevuld werden teruggezonden, hetzij elektronisch, hetzij op papier.
Van de 3.156 aangeschreven ondernemingen heeft 20% geantwoord waarvan 60% via internet. Van de 4.453 zelfstandigen heeft 10,6% geantwoord waarvan 44% via internet.
Daling administratieve lasten in 2008
In de navolgende tabel wordt een raming gegeven van de totale kost van de administratieve procedures in 2008 uitgedrukt t.o.v. het BBP dat 344,21 miljard EUR bedroeg in 2008.
|
Totale kost van de administratieve
procedures in 2008
|
aantal |
miljard eur |
% van BBP |
| Ondernemingen |
202.323 |
4,58 |
1,33% |
| Zelfstandigen |
403.519 |
1,34 |
0,39% |
Hierna volgt een overzicht van de totale kost van de administratieve formaliteiten over de periode 2000 tot 2008. Uit de enquête van het planbureau blijkt dat de administratieve lasten over 2 jaar zouden zijn gedaald met 29,51% uitgedrukt in BBP. Er dient evenwel een stijging van administratieve formaliteiten te worden vermeld met bijna 10% voor de zelfstandigen.
| |
2000 |
2002 |
2004 |
2006 |
2008 |
|
Ondernemingen
in miljard euro
in % van het bbp
|
6,28
2,55%
|
6,31
2,41%
|
4,91
1,73%
|
6,46
2,05%
|
4,58
1,33%
|
|
Zelfstandigen
in miljard euro
in % van het bbp
|
2,29
0,93%
|
2,66
1,02%
|
2,37
0,84%
|
1,22
0,39%
|
1,34
0,39%
|
|
TOTAAL
in miljard euro
in % van het bbp
|
8,57
3,48%
|
8,97
3,43%
|
7,28
2,57%
|
7,68
2,44%
|
5,92
1,72%
|
Hierna de verdeling van de kosten ingevolge de administratieve formaliteiten per regelgevend domein en dit voor de ondernemingen (dus niet de zelfstandigen). Hieruit blijkt dat de administratieve formaliteiten op het stuk van de fiscaliteit welke het grootste aandeel vertegenwoordigen in het totaal van de administratieve kosten, het sterkst gedaald zijn.
| Verdeling van de totale kost per regelgevend domein - ondernemingen |
2000 |
2002 |
2004 |
2006 |
2008 |
|
Tewerkstelling
in Mia. EUR
in % van totaal
|
2,38
38,00%
|
2,38
37,80%
|
2,09
42,70%
|
1,88
29,10%
|
1,73
37,80%
|
|
Fiscaliteit
in Mia EUR
in % van totaal
|
3,22
51,20%
|
2,75
43,60%
|
2,27
46,20%
|
4,11
63,70%
|
2,49
54,50%
|
|
Milieu
in Mia. EUR
in % van totaal
|
0,68
10,80%
|
1,18
18,70%
|
0,55
11,10%
|
0,46
7,20%
|
0,35
7,70%
|
Hierna de verdeling van de kosten ingevolge de administratieve formaliteiten per regelgevend domein en dit voor de zelfstandigen. Hieruit blijkt dat de administratieve formaliteiten op het stuk van de fiscaliteit, welke zwaarder wegen dan deze op het stuk van milieu, licht gestegen zijn.
| Verdeling van de totale kost per regelgevend domein - zelfstanigen |
2000 |
2002 |
2004 |
2006 |
2008 |
| Fiscaliteit
in Mia EUR
in % van totaal
|
1,95
85%
|
2,13
80,20%
|
1,86
78,6%
|
1,03
84%
|
1,09
81,3%
|
| Milieu
in Mia. EUR
in % van totaal
|
0,34
15%
|
0,53
19,8%
|
0,51
21,4%
|
0,2
16%
|
0,25
18,7%
|
Belangrijkste vereenvoudigingen tijdens de voorbije jaren
Hierna worden enkele belangrijke realisaties op het stuk van vermindering van administratieve formaliteiten in herinnering gebracht.
1. Vermindering van de statistieklasten
Begin 2008 werden ongeveer een kwart van de bedrijven vrijgesteld van de enquête naar de industriële productie (Prodcom). Bovendien werd ook het aantal in te vullen rubrieken gevoelig verminderd.
De Meitelling is een jaarlijkse enquête die door Europa wordt opgelegd en waaraan alle landbouwers onderworpen zijn. Ze wordt traditioneel in de maand mei ingevuld, vandaar de naam. De Meitelling werd met 15% structureel verminderd. Verschillende vragen over sociale variabelen en de vragen over materiaal en installaties werden geschrapt.
Voorts hebben we voor de structuurenquête nagegaan wat de minimumvereisten waren voor Europa en onze eigen statistiekverplichtingen teruggebracht zodat we nog net voldeden aan de door Europa vereiste betrouwbaarheidsdrempels. Frequentie van enquêtes verlaagd, kleine bedrijven vrijgesteld, aantal vragen gereduceerd, enz.
2. Elektronische aangiften
Sedert 1 juli 2007 is de elektronische indiening van de btw-aangifte verplicht voor grote bedrijven. Sedert 1 januari 2008 is dit eveneens het geval voor middelgrote bedrijven en vanaf 1 januari 2009 moeten de kleine vennootschappen eveneens hun btw-aangifte via elektronische weg indienen. De papieren rompslomp inzake btw wordt zo drastisch verminderd voor de bedrijven. Bovendien kan de fiscale fraude hierdoor veel beter bestreden worden.
Hoewel dit nog niet verplicht was in 2008, zijn de aangiften in de bedrijfsvoorheffing voor de inkomsten toegekend vanaf de periode januari 2009, met vervaldag 15 februari 2009 of het eerste kwartaal van 2009, met vervaldag 15 april 2009 nu ook verplicht in te dienen via de internettoepassing FINPROF.
Deze aangiften kunnen bovendien allemaal met de eID elektronisch worden ingediend wat de toegankelijkheid en de gebruiksvriendelijkheid aanzienlijk heeft verhoogd.
3. Starten in 4 dagen
Beginnende ondernemers hebben het nog nooit zo makkelijk gehad om een bedrijf op te starten. Daarvoor hebben we de procedures vereenvoudigd zodat het aantal dagen nodig om een onderneming te starten verminderde van 56 dagen in 2003 tot 4 dagen in 2008. Volgens het rapport van de Wereldbank is dat sneller en eenvoudiger dan in eender welk ander Europees land.
4. Elektronisch personeelsbeleid
De Kruispuntbank Sociale Zekerheid (KSZ) is de spil van het elektronisch beheren van het personeelsbeleid en is uniek in de Europese Unie. Jaarlijks worden zo 300 miljoen papieren attesten uitgespaard. Ook de 'plukkaarten' voor seizoenspersoneel verlopen vanaf 1 januari 2006 via de KSZ. In plaats van te werken met een plukkaart en een aanwezigheidsregister volstaat voortaan een aangifte per sms. Verder werd KSZ uitgebouwd met bv. de elektronische C4). Dat scheelt jaarlijks nog eens 5 miljoen papieren documenten.
Belangrijkste nog te realiseren vereenvoudigingen
1. Papierloos kantoor voor ondernemingen
Naast de verplichte indiening via elektronische weg van de btw-aangifte, de aangifte in de bedrijfsvoorheffing en de elektronische neerlegging van de jaarrekening vanaf dit jaar, zijn er nog tal van zaken die via elektronische weg zouden moeten kunnen of nog meer moeten worden gestimuleerd. We denken daarbij aan de elektronische loonbrieven, elektronische arbeidsovereenkomsten, de elektronische archivering, de elektronische aangetekende zending, de elektronische facturatie, de elektronische maaltijdcheques, …
2. Elektronische facturatie
Al op 10 februari 2004 hebben we in België het legistieke kader gecreëerd om elektronische facturen toe te laten. Evenwel stellen we vast dat 5 jaar na de invoering van de elektronische factuur minder dan 53 procent van de facturen elektronisch wordt verzonden. Volgens de recent opgerichte Belgian Task Force E-invoicing, waarin alle werkgeversorganisaties en een aantal bedrijven vertegenwoordigd zijn, laten we daarmee een besparingspotentieel van 3,5 miljard links liggen.
Het op elektronische wijze genereren, versturen, ontvangen en verwerken van facturen zal de elektronische archivering van facturen eenvoudiger en goedkoper maken zodat de kostenbesparingen nog veel hoger kunnen oplopen. Voorwaarde is echter dat de ondernemingen kunnen kiezen voor die technologie die voor hen de meest geschikte is. Het bestaande wettelijk kader verhindert de ondernemingen momenteel de beste keuze te maken. Zeker voor kleine KMO's ligt de drempel momenteel nog veel te hoog.
3. Elektronische maaltijdcheques
In België worden er jaarlijks circa 250 miljoen maaltijdcheques gegeven aan 1,3 miljoen werknemers als een extraatje bovenop hun loon. Die maaltijdcheques bestaan nu alleen maar op papier, wat een aanzienlijke administratieve rompslomp met zich meebrengt voor alle betrokken partijen: de werkgever die ze bedeelt, de werknemer die ze ontvangt en de handelaar aan wie betaald wordt.
De werknemers moeten het pakket maaltijdcheques op zak hebben en er aan de kassa mee betalen, wat altijd voor wat gedoe zorgt. Men moet ook steeds de vervaldag in het oog houden en ervoor zorgen dat men de maaltijdcheques niet verliest.
Bedrijven die maaltijdcheques moeten verdelen onder hun werknemers, ervaren dit als een zware administratieve overlast. De cheques moeten al dan niet via interne post verdeeld worden naar de verschillende werkposten of vestigingen, waar men ze dan bezorgt aan de werknemers die hiervoor moeten tekenen. Zeker in de uitzendsector leidt dit tot een gigantische rompslomp.
Zelfstandige handelaars en de distributiesector moeten de cheques die ze innen ook nog tellen, sorteren, controleren op hun geldigheid en opsturen. Pas weken later wordt hen het geld bezorgd. Die verwerkingskost van maaltijdcheques wordt voor hen geraamd op 25 miljoen euro.
4. E-Health verder uitbreiden
Het eHealth-platform is inmiddels helemaal operationeel en draait op volle toeren. We moeten er evenwel over blijven waken dat zo snel als mogelijk belangrijke verminderingen van de administratieve lasten tot stand worden gebracht voor de (chronische) patiënten, de zorgverstrekkers en de apothekers. In het bijzonder kan worden gedacht aan de invoering van het elektronisch geneesmiddelenvoorschrift en de afschaffing van de papierstroom in het kader van de terugbetaling van geneesmiddelen die een voorafgaande goedkeuring van de adviserend geneesheer behoeven. Tenslotte moet er naar de toekomst toe ook werk worden gemaakt van de vervanging van het papieren patiëntendossier door het elektronisch patiëntendossier.
Het doel van de veilige elektronische gegevensuitwisseling via het eHealth-platform is drievoudig. Vooreerst brengt het eHealth-platform administratieve vereenvoudiging voor alle betrokkenen in de gezondheidszorg. Zorgverleners en zorginstellingen kunnen worden ontlast van papierwerk, zodat ze meer tijd kunnen besteden aan de patiënten. Vervolgens optimaliseert het eHealth-platform de kwaliteit van de gezondheidszorg en de veiligheid van de patiënt. Tot slot maakt het eHealth-platform een betere ondersteuning mogelijk van het gezondheidszorgbeleid.
5. Elektroniseren van vergunningen
Het aanvragen van bouw- en milieuvergunningen zijn heden ten dage een papierberg van jewelste. In tegenstelling tot in Singapore waar alles elektronisch verloopt en de duurtijd maximaal 1 maand bedraagt, duurt dit in België allemaal veel langer. Tot op heden is het in tal van gemeenten zelfs nog niet mogelijk om een aanvraag voor stedenbouwkundige vergunning elektronisch in te dienen.
Mochten aanvragen van bouw- en milieuvergunningen elektronisch kunnen worden ingediend en vervolgens elektronisch worden opgevolgd binnen de diverse bevoegd overheidsinstanties en tenslotte elektronisch worden afgeleverd, zou dit voor heel wat bedrijven en burgers een vereenvoudiging alsmede een tijdsbesparing zijn.
|